محمد حميد الله ( مترجم : سيد محمد حسينى )
525
مجموعة الوثائق السياسية للعهد النبوي و الخلافة الراشدة ( نامه ها و پيمانهاى سياسى حضرت محمد ( ص ) و اسناد صدر اسلام ) ( فارسي )
پذيرايى كردند تا آنكه بازگشت . ابو عبيده پانزده شب درنگ كرد و در اين مدت ، خالد بر مردم نماز مىگزارد و امر و نهى مىكرد و نمىدانست كه ابو عبيده فرمانرواى اوست . تا آنكه فرمانى از عمر بن خطاب به دست ابو عبيده رسيد . وى خوش نداشت كه آن را از مردم پنهان دارد : به نام خداوند بخشايندهء بخشايشگر از بندهء خدا عمر امير مؤمنان ، به ابو عبيدة بن جرّاح . درود بر تو . بىگمان من همراه تو خداوندى را مىستايم كه جز او خدايى نيست . اما بعد ، تو در حمايت مسلمانان و آن گروه از ايشان هستى كه براى محاصرهء شهر دمشق بسندهاند . از اين رو ، گروههاى شبيخون خود را به سرزمين حمص ، دمشق و ديگر جاهاى شام گسيل كن . اين گفتهء من ، تو را بر آن ندارد كه لشكرگاه خود را تهى سازى تا دشمن بر تو طمع كند . تو خود به مدد انديشهء خويش بنگر ، كسانى را كه به ماندنشان نيازى ندارى روانه ساز و آنان را كه بايد نزد خود نگاهدارى ، نگهدار و بايد خالد بن وليد يكى از آنان باشد ؛ زيرا تو از وى بىنياز نخواهى بود . درود و بخشايش و بركات خداوند بر تو باد . ( 1 ) 353 / 6 نامهء عمرو عاص به ابى عبيدهء جرّاح دربارهء دريافت دستور الأزدى ( دو نسخهء خطّى پاريس ) ورق 29 / ب ( 54 / الف - ب ) . به نام خداوند بخشايندهء بخشايشگر امّا بعد ، بىگمان ، گشودن دمشق و حمص در نواحى اردنّ و فلسطين ، بر روميان گران آمده است . آنان به يكديگر نامه نوشته و با هم پيمان بستهاند كه تا تازيان را از سرزمين خويش بيرون نرانند ، نزد زنان و فرزندان خود بازنگردند . خداوند ، دروغ بودن سخنان و آرزوى آنان را نشان خواهد داد . « و او هرگز كافران را بر مؤمنان چيره نخواهد ساخت ( 1 ) » . نظر خود را دربارهء اين رويداد براى من بنويس . خداوند به كارت سامان بخشد و تو را استوارى دهاد و خردمنديت را پيوسته داراد . درود و بخشايش خدا بر تو باد . 1 . نساء / 141 . - م .